آخرین مطالب
برای اینکه جلوگیری از خاموشی نیروگاهها در زمستان، نیاز است به طور روزانه 220 الی 230 میلیون مترمکعب گاز طبیعی نیروگاههای حرارتی تامین شود. در نیروگاه های بخار معادل 45 تا 50 میلیون مترمکعب در روز، مازوت قابل مصرف است و فقط نیروگاه های بخار مازوت مصرف میکنند. بنابراین معادل 180 میلیون مترمکعب گاز طبیعی باقی میماند که باید پوشش داده شود.
در آذرماه مخازن ذخیره گازوئیل در نظر گرفته شده برای نیروگاهها پر میشود که ظرفیت آن حدود 2.25 میلیارد مترمکعب است؛ اگر از ذخایر گازوئیل حداکثر استفاده صورت بگیرد؛ به طوری که هر روز به نیروگاههای گاز گازوئیل رسانیده شود، نهایت ظرفیت تامین معادل 80 میلیون مترمکعب گاز در روز است. بنابراین حداقل 100 میلیون مترمکعب گاز در روز کسری وجود دارد که ممکن است بتوان با ارائه نفت سفید نهایتا معادل 50 میلیون مترمکعب گاز طبیعی، سوخت مورد نیاز نیروگاهها را تامین کرد.
در 3 شهریورماه 1405 مدیر هماهنگی و نظارت بر تولید شرکت ملی گاز ایران خبر داده است که پالایشگاه گازی بالا آمده است و حدود 86 میلیون مترمکعب در روز ظرفیت تولید گاز احیا شده است[1]. این ظرفیت احیا شده میتواند در زمستان به کار بیاید؛ هر چند با وجود ظرفیت احیا شده، حدود 11 استان کشور با تنش گازی در زمستان مواجه خواهند شد.
از طرف دیگر، وزیر نیرو در تاریخ 9 شهریورماه اعلام کرده است که در حال حاضر، بیش از 2 میلیارد مترمکعب نسبت به سال گذشته سوخت بیشتری ذخیره و دریافت شده است؛ همچنین وزارت نیرو به دنبال این است که سوخت بیشتری را برای زمستان ذخیرهسازی نماید[2].
با وجود احیای ظرفیت گازی و همچنین روند مطلوب در ذخیرهسازی گازوئیل، شرایط کشور از جمله نوسان دمایی در فصل سرد میتواند به سمتی برود که تقاضای گاز برای گرمایش افزایش یابد. به همین دلیل نیاز است تمهیدات دیگری نیز در نظر گرفته شود.
در هر یک از راهکارهای پیشنهادی بالا، جزییات اجرایی از جمله زمان مورد نیاز برای اجرا، قابلیت اجرا، اقدامات تکمیلی و ملاحظات اجرایی وجود دارد که باعث میشود بین راهکارها نیاز باشد اولویتبندی صورت بگیرد. در جدول زیر جزییات هر راهکار مشخص شده است:
| ردیف | راهکار اجرایی | زمان لازم برای اثرگذاری | قابلیت اجرا در زمستان امسال | برآورد صرفهجویی/جایگزینی گاز (میلیون مترمکعب در روز) | دستگاه مسئول اصلی | اقدامات تکمیلی و ملاحظات اجرایی |
| 1 | افزایش برداشت از مخازن گاز شوریجه و سراجه | فوری (در صورت آماده بودن تجهیزات) | بالا | حدود ۳۰ میلیون مترمکعب در روز (بر اساس هدف سند: ۲۰ میلیون از شوریجه + ۱۰ میلیون از سراجه) | شرکت ملی گاز ایران، وزارت نفت، وزارت نیرو | تضمین نرخ برداشت روزانه- تست تجهیزات برداشت قبل از زمستان تعیین اولویت تخصیص گاز ذخیرهشده به نیروگاهها- پایش روزانه موجودی و برداشت |
| 2 | افزایش تولید نیروگاههای برقآبی در ساعات اوج مصرف | فوری تا چند هفته | بالا | حدود ۲۰ تا ۴۰ میلیون مترمکعب در روز معادل گاز (بسته به میزان تولید جایگزین) | وزارت نیرو، شرکت مدیریت شبکه برق، شرکت آب نیرو | – تعیین برنامه بهرهبرداری سدها- تمرکز تولید در ساعات پیک- بررسی ارزش آب مصرفی نسبت به سوخت صرفهجوییشده- هماهنگی با نیاز تابستان آینده |
| 3 | استفاده حداکثری از ذخایر گازوئیل نیروگاهها بهعنوان سوخت جایگزین | فوری | بالا | حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون مترمکعب در روز معادل گاز (مطابق برآورد سند برای مصرف حداکثری ذخایر) | وزارت نفت، شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی، وزارت نیرو | برنامه توزیع روزانه سوخت بین نیروگاهها- اطمینان از آمادهبهکاری واحدهای دوگانهسوز- کنترل لجستیک حمل سوخت- اولویتدهی به نیروگاههای حیاتی |
| 4 | تامین سوخت دوم برای نانواییها و صنوف حیاتی | چند هفته | متوسط | حدود ۵ تا ۱۵ میلیون مترمکعب در روز (وابسته به تعداد مشترکان منتقلشده به سوخت دوم) | وزارت نفت، شرکت ملی پخش، استانداریها | احصای مصرفکنندگان اولویتدار- ایجاد ذخیره استانی- تامین تجهیزات مصرف نفتگاز/LPG- اجرای مانور عملیاتی |
| 5 | فعالسازی دیزل ژنراتورهای موجود صنایع بزرگ | چند هفته | متوسط تا بالا | حدود ۵ تا ۱۵ میلیون مترمکعب در روز (در صورت کاهش بار شبکه در ساعات پیک) | وزارت نیرو، وزارت صمت، صنایع بزرگ | شناسایی مولدهای آماده- بررسی ذخیره سوخت صنایع- تعریف مشوق اقتصادی برای خودتأمینی- تنظیم برنامه تولید اضطراری |
| 6 | تسهیل واردات دیزل ژنراتور دست دوم برای صنایع | چند ماه | پایین تا متوسط | کمتر از ۵ میلیون مترمکعب در روز در زمستان جاری | وزارت صمت، گمرک، بانک مرکزی، وزارت نیرو | مناسبتر برای سالهای بعد- اولویت دادن به صنایع دارای زیرساخت آماده- تسریع تخصیص ارز و ترخیص |
| 7 | اقدامات سریع افزایش راندمان نیروگاههای حرارتی (تنظیم احتراق، شستوشوی تجهیزات، بهبود بهرهبرداری) | چند هفته تا چند ماه | متوسط | حدود ۲ تا ۵ میلیون مترمکعب در روز | شرکت برق حرارتی، مالکان نیروگاهها | تمرکز روی واحدهای کمبازده- انجام اقدامات بدون توقف طولانی- پایش کاهش مصرف ویژه سوخت |
| 8 | تکمیل بخش بخار نیروگاههای سیکل ترکیبی | چند ماه تا چند سال | پایین | در بلندمدت ۱۰ تا ۳۰ میلیون مترمکعب در روز (بسته به ظرفیت پروژهها) | شرکت برق حرارتی، سرمایهگذاران | در زمستان جاری اثر محدود دارد- اولویت با پروژههای با پیشرفت بالا- تأمین مالی و رفع موانع اجرایی |
